جواب، در صورت سوال است

توسط امین محمدی

 

اولین روزسال تحصیلی، وقتی  که وارد کلاس می‌شوم، به دانش‌آموزان اطمینان خاطر می‌دهم که  اگر طبق برنامه من پیش بروند، حتماً در درس من، نتیجه مطلوبی را در آزمون سراسری کسب می‌کنند. عده‌ای  باور نمی‌کنند، عده‌ای دل به درس نمی‌دهند و حوصله تلاشی پی‌گیر و مداوم را ندارند، و عده‌ای نیز با برنامه کلاس  جلو می‌آیند و در درسی که بیشتر داوطلبان رتبه خوبی کسب نمی‌کنند، نتیجه خیلی خوبی می‌گیرند. امسال نیز به روال هر ساله، همین امید را به دانش‌آموزان دادم و از آنها خواستم که تنبلی را کنار بگذارند و این یک سال را با جدیت تمام درس بخوانند. ( جواب، در صورت سوال است )

چندی پیش، یکی از دانش‌آموزان با گله‌مندی گفت: خانم ! شما گفتید که اگر کسی طبق برنامه من عمل کند، حتماً پیشرفت می‌کند؛ پس چرا من پیشرفت نکردم؟!

پرسیدم: درست مطابق برنامه من عمل می‌کنی؟

با لحنی شاکی گفت: بله،  اما پیشرفتی نداشتم!

بار دیگر پرسیدم: یعنی مطمین باشم که  گام به گام با کلاس جلو می‌آیی؟!

با اطمینان گفت: بله، برنامه درسی‌ام مطابق آنچه شما می‌گویید است؛ فقط ….

– فقط چی؟

– فقط در آزمون‌ها هول می‌شوم و سؤال را خوب نمی‌خوانم. گاهی اوقات هم همه گزینه‌ها را نمی‌خوانم؛ یعنی وقتی مطمین هستم که گزینه اول درست است، مابقی گزینه‌ها را نمی‌خوانم!

دانش‌آموز پسر

جواب، در صورت سوال است

با دهانی باز از تعجب مانده بودم که چه بگویم. او اولین و مهم‌ترین گام برای پاسخگویی به سؤال‌های تستی را نادیده گرفته بود و انتظار موفقیت نیز داشت !

خاطره‌ای که گفتم، به دور از اغراق و بزرگ نمایی است. متاسفانه تعداد قابل توجهی از دانش‌آموزان، به این نکته توجه ندارند که نیمی از پاسخ، در مطالعه دقیق سؤال و گزینه‌هاست و نیمی دیگر در دانشی نهفته است که دانش‌آموز باید داشته باشد.

جواب، در صورت سوال است

آنها در هنگام خواندن سؤالات به کلمات کلیدی آنها مانند: «بجز»، «همه»،  «بیشتر»، «کمتر»، «اکثر مواقع»، «هیچ یک»، «همیشه»، «هرگز»، «بزرگترین»، «کوچکترین»، «معنای مقابل» توجه نمی‌کنند؛  در حالی که لازم است با مداد، زیر این نکات کلیدی یا مثبت و منفی بودن فعل سؤال‌ها را خط بکشید تا توجه‌تان به این واژه‌های کلیدی بیشتر جلب شود؛ حتی گاهی از اوقات، سؤال منفی در منفی است؛ برای مثال، گفته می‌شود «همه گزینه‌ها بجز … این گونه نیست». بی‌شک، اگر این قبیل از سؤال‌ها را با دقت مطالعه نکنید، گزینه صحیح را نمی‌توانید انتخاب کنید.

باید توجه داشت که سؤال‌های آزمون سراسری به سمت مفهومی شدن و دقیق‌تر شدن پیش می‌روند و از کلیشه‌ای بودن خارج شده‌اند؛ حتی صورت سؤال‌ها نیز، در مقایسه با گذشته، متفاوت شده است. این امر، به خصوص در درس‌هایی مثل معارف اسلامی، ادبیات فارسی و زیست شناسی، به وضوح دیده می‌شود. در صورتی که فهمیدن صورت سؤال برای شما دشوار باشد، سعی کنید که ابتدا سؤال را به صورت ساده برای خودتان بیان کنید و ببینید که سؤال از شما چه می‌خواهد و سپس به پاسخ دادن آن بپردازید.

درست است که داشتن سرعت در زمان تست‌زنی، امری بسیار مهم است و باید یک داوطلب برای بالارفتن سرعتش در هنگام تست‌زنی، وقت بگذارد، اما نباید دقت را فدای سرعت کرد و بدون مطالعه دقیق سؤال و گزینه‌ها، به فکر پاسخگویی به آن بود. وقتی شما  به خاطر ترس از کمبود وقت، سؤالات را به طور سطحی بخوانید و سریع جواب دهید، نه تنها نمره مثبت نمی‌گیرید، بلکه به دلیل کسب نمره منفی، دچار ضرر نیز می‌شوید.

دانش آموز دختر

نکته دیگر این است که در آزمون‌های چهار گزینه‌ای، معمولاً دو گزینه شباهت زیادی به هم دارند؛ پس نباید با خواندن اولین گزینه، آن را صحیح دانست و از خواندن سه گزینه دیگر خودداری کرد. توجه داشته باشید که چهار گزینه را حتماً به طور کامل و دقیق بخوانید و با مقایسه آنها با یکدیگر، صحیح‌ترین گزینه را انتخاب کنید؛ یعنی، حتی اگر مطمین هستید که گزینه اول صحیح است، حتماً تمام گزینه‌ها را مطالعه کنید؛ چون گاه بین گزینه‌ها، گزینه خوب و خوب‌تر هم وجود دارد؛ یعنی، در عین حال که می‌شود (به طور مثال) گزینه یک صحیح باشد، اما گزینه دیگر،  پاسخ جامع‌تر و دقیق‌تری به سؤال داده و جواب مورد نظر طراح سؤال نیز همان پاسخ است.

در برخی از درس‌ها، مثل اقتصاد یا زیست‌شناسی، یک سؤال دارای چند بخش است و گاه برای مثال، فعل قسمت “الف” منفی و فعل قسمت “ب” مثبت است؛ بنابراین، لازم است که هر بخش را به دقت مطالعه کرد و صرفاً بر اساس فعل قسمت اول، به سایر بخش‌های یک سؤال پاسخ نداد.

همچنین گاه برخی از سؤال‌ها، به جای یک  جای خالی، چند جای خالی دارند؛ در این‌گونه مواقع، داوطلب لازم است که به تعداد جاهای خالی توجه داشته باشد و ببیند که چند نقطه مبهم در سؤال مورد نظرش وجود دارد.

جواب، در صورت سوال است

منبع: پیک سنجش

 

۱۰ راهکار برای والدین در کمک به نوشتن تکالیف مدرسه

10 راهکار برای والدین در کمک به نوشتن تکالیف مدرسه

اشتراک گذاری

انجام تکالیف مدرسه، همواره یکی از پرچالش‌ترین مسائل بین کودکان و والدین بوده است. این مسئله در سال‌های اولیه مدرسه پررنگ‌تر است؛ زیرا کودکی که تابه‌حال مقید به انجام روزانه کاری نبوده و کاری جز بازی و سرگرمی نداشته، به یکباره باید روزانه زمانی را برای انجام کاری که به نظر خسته‌کننده می‌رسد، صرف کند.

تحقیقات همچنان نشان داده است دانش‌آموزانی که والدین‌شان در انجام تکالیف به‌طور فعال مشارکت دارند، در مدرسه موفق‌تر هستند.

البته کمک کردن در انجام تکالیف مدرسه به معنی گذراندن ساعت‌ها پشت میز مطالعه نیست. والدین می‌توانند کمک و حمایت خود را با مطالعه و مهارت‌های سازمان‌دهی‌شان نشان دهند، مثل توضیح دادن آسان‌تر یک مسئله با میانبر یا حتی با تشویق کردن کودکان‌شان برای استراحت کردن پس از انجام زمان استاندارد درس خواندن. این کار باعث می‌شود تا خود والدین نیز نکات و مسائل جدیدی بیاموزند.

۱۰ راهکار برای والدین:

  • معلم کودک خود را بشناسید و بدانید که او به دنبال چه نکاتی در تکالیف است؛ در جلسات مدرسه و خصوصا آن جلساتی که با حضور مشترک والدین و معلمان است حضور پیدا کنید تا معلم فرزند خود را ملاقات کنید. از اصول مد نظر آن‌ها برای انجام تکالیف مدرسه و آن‌چیزی که شما می‌توانید انجام دهید، جویا شوید.
  • یک منطقه دوستانه برای انجام تکالیف آماده کنید؛ مطمئن شوید که کودک‌تان جای مشخصی که نور مناسبی دارد، برای مطالعه انتخاب کرده است. ابزاری از قبیل دفتر و کاغذ، مداد، چسب، قیچی و… برای او فراهم کنید.
  • یک برنامه منظم برای مطالعه بنویسید؛ تعدادی از بچه‌ها، پس از خوردن عصرانه عملکرد بهتری برای مطالعه دارند. برخی دیگر ترجیح می‌دهند تا پس از صرف شام (ابتدای شب و حدود ساعت ۱۹) آغاز به درس خواندن کنند. فرقی نمی‌کند فرزند شما چه ساعتی را برای درس خواندن و انجام تکالیف در نظر می‌گیرد. این مسئله به عادت و سبک زندگی خانواده شما بستگی دارد، اما آنچه اهمیت دارد این است که طبق برنامه و نظمی که برای آنها طراحی کرده‌اید، پیش بروید.

راهکار برای والدین در انجام تکالیف

۱۰ راهکار برای والدین در کمک به نوشتن تکالیف مدرسه

  • به کودکان خود برای نوشتن برنامه کمک کنید؛ زمانی که فرزندتان برای روز بعد تکالیف زیادی دارد یا زمانی که وظیفه سنگینی به عهده اوست، او را تشویق کنید تا کارهایش را به قسمت‌های قابل انجام کوچک‌تر تقسیم کند. اگر لازم است یک برنامه زمانی برای آن روز تنظیم کنید تا پس از هر ۱ ساعت انجام تکالیف، ۱۵دقیقه استراحت کند.
  • هنگام انجام تکالیف، استفاده از برخی رسانه‌ها را برای آنها محدود کنید؛ یعنی زمانی که فرزندتان در حال انجام تکالیف مدرسه‌اش است، نباید تلویزیون تماشا کند، نباید با صدای بلند موسیقی گوش کند یا مشغول کار کردن با موبایل باشد. (البته گاهی تماس تلفنی با یک همکلاسی که درباره درس باشد، می‌تواند موثر واقع شود.)
  • مطمئن شوید که کودک‌تان خودش کارهایش را انجام می‌دهد؛ همان‌طور که می‌دانید اگر فرزندتان خودش تکالیفش را انجام ندهد، مشکلاتش در آموختن آن درس مشخص نمی‌شود و نهایتا درس را فرا نخواهد گرفت. ممکن است استدلال فرزندتان این باشد که: «این درس آسان است و اگر خودم هم تکالیفش را ننویسم باز آن درس را یاد گرفته‌ام.» اما شما باید وادارشان کنید تا تمام تکالیفش را خودش انجام دهد. اهمیت این نکته زمانی مشخص می‌شود که یادآوری کنیم حتی آسان‌ترین مطالب نیز لازم است تا به خوبی یاد گرفته شود تا پایه درسی کودک شما تقویت شود.

انجام تکالیف مدرسه

انجام تکالیف مدرسه

  • مشوق و رصدکننده باشید؛ درباره تکالیف، امتحانات کلاسی و امتحانات ترم کودک‌تان سوال کنید. بررسی کنید و ببینید آیا مشق‌‌هایش را کامل نوشته است؟ به آنها بگویید که اگر سوال و یا نگرانی‌ای وجود دارد، شما آماده هستید تا پاسخ دهید.
  • برای فرزند خود یک الگوی نمونه باشید؛ تابه‌حال دیده‌اید فرزندتان پول توجیبی‌اش را مدیریت کند یا کتابی مطالعه کند؟ کودکان بیشتر از آنکه به حرف‌های شما گوش کنند، به آنچه از شما می‌بینند، دقت می‌کنند. جمله «کودکان می‌بینند، کودکان یاد می‌گیرند» دقیقا بیانگر این مسئله است.
  • کارهای خوب و موثر آن‌ها را تحسین کنید؛ کارهای خوب و موفقیت‌های تحصیلی (مثلا کارنامه) فرزندتان را روی درِ یخچال بچسبانید.
  • اگر فرزند شما در انجام تکالیف، مشکل دنباله‌داری* دارد، لازم است برای حل آن به‌ کمک‌شان بشتابید. مشکل او را با معلمش در میان بگذارید، ممکن است دید برخی از بچه‌ها نسبت به تخته در کلاس مشکل داشته و به عینک طبی نیاز داشته باشند. برخی دیگر ممکن است به یک ارزیابی برای اختلال یادگیری به توجه و تمرکز نیاز داشته باشند.

راهکار برای والدین در انجام تکالیف

راهکار برای والدین در انجام تکالیف


*منظور از مشکل ادامه دار یا continuing problems، مشکلاتی هستند که بیش از سه یا چهار بار (خصوصا دفعات متوالی) اتفاق می‌افتند و مانع توجه و تمرکز دانش‌آموز می‌شوند. از جمله این موارد می‌تونیم به اختلال تمرکز و یادگیری، بیش‌فعالی اشاره کنیم.

منبع: KidHealth

 

۱۰ عادتی که از شما دانش آموز موفقی میسازد

10 عادتی که از شما دانش آموز موفقی میسازد

۱- منظم شوید. همیشه برای کارهایی که قرار است انجام دهید، برنامه داشته باشید و سعی کنید تا نه تنها بر طبق آن پیش بروید بلکه تلاش کنید همواره از برنامه خود جلوتر باشید.

۲- چند هندوانه را با هم بلند نکنید! مطالعات نشان داده‌اند که انجام چند کار (سنگین و مهم) با همدیگر از نظر فیزیکی غیر ممکن است.

۳- بخش‌های مطالعاتی‌تان را به بخش‌های کوچک‌تری تقسیم کنید. قرار است درس خواندنتان مفید باشد نه اینکه تنها ساعت مطالعه خود را بالا ببرید! بنابراین برای موثر بودن زمانی که به مطالعه می‌گذرانید، به جای مطالعه چند ساعت پیوسته، در چند بخش نهایتا ۹۰ دقیقه‌ای به مطالعه بپردازید و پس از به انجام رساندن هر بخش از مطالعات خود، با استراحتی کوتاه (حداکثر نیم ساعت) به خود پاداش بدهید.

۴- به اندازه کافی بخوابید. اهمیت خواب شبانه بین ۶ تا ۸ ساعت را دست کم نگیرید! با یک خواب خوب و کافی شبانه، هنگام مطالعه بی خوابی ندارید و حواستان راحت‌تر جمع خواهد شد و همینطور حافظه‌تان بهبود خواهد یافت.

۵- برنامه ریزی داشته باشید. ممکن است تکراری به نظر برسد، اما لازم است تا برنامه به خصوص خود را داشته باشید و طبق آن پیش بروید. برای نوشتن برنامه به این نکته دقت داشته باشید که با توجه به ویژگی‌های شخصیتی خود، در چه وقت از شبانه روز عملکرد بهتری دارید و بیشتر در آن زمان‌ها درس بخوانید.

۶- یادداشت برداری کنید. یادداشت برداری در طول کلاس نه تنها به شما کمک می‌کند تا سر کلاس با حواس بیشتری در کلاس حضور داشته باشید، بلکه به شما کمک می‌کند تا با خلاصه برداری از بخش‌های مهم‌تر درس، جزوه‌ای از نکات مهم داشته باشید و برای مرور سریع منبع بسیار خوبی در دست داشته باشید.

۷- درست درس بخوانید! طبق شیوه‌های صحیح مطالعه درس بخوانید و فرآیند مطالعه خود را با حل تمرین و تست، در حافظه بلندمدت خود ماندگار کنید. بخش مهم‌تر این بخش رفع اشکال بخش‌هایی است که تا به حال خوانده‌اید.

۸- فضای مطالعه مخصوص به خود را داشته باشید. جایی را پیدا کنید که کمک کند عملکردتان به نحو مشهودی بهبود یابد و بالا برود. در فضاهایی که دور از تلوزیون و سایر سرگرمی‌ها باشد، به دنبال این محل بگردید. این محل ممکن است کتابخانه منطقه‌تان و یا میزی در اتاقتان باشد.

عادات دانش آموز موفق

۹- یک گروه دوستانه برای مطالعه پیدا کنید. دوستی با کسانی که به درسشان هم اهمیت می‌دهند و برای موفقیت در آن با برنامه تلاش می‌کنند، می‌تواند چیزهای زیادی به شما یاد بدهد. به خاطر داشته باشید آموزش دادن به دیگری، بهترین راه یادگیری است؛ فرقی نمی‌کند اینکه کسی مطلبی را که مشکل دارید به شما بیاموزد و یا خودتان به توضیح آنچه دوستتان مشکل دارد، بپردازید. زیرا تنها زمانی می‌توان مطلبی را به دیگران آموزش داد که خود آن را کاملا یاد گرفته باشید.

۱۰- از سوال پرسیدن نترسید! شما به مدرسه می‌روید که مطالب جدید یاد بگیرید، پس از سوال پرسیدن هراس نداشته باشید. درخواست کمک از معلم، مربی و یا دوستتان یک روش بسیار خوب برای این است که مطمئن شوید که مطالب را واقعا و کاملا متوجه شده‌اید.

منبع:  opportunity

هنگام مطالعه تمرکز ندارید؟

شاید برای شما هم پیش آمده زمانی که برنامه‌ریزی کرده‌اید تا درس بخوانید و شرایط را برای خود فراهم کنید، اما هنگام مطالعه نتوانسته‌اید بیش از یک صفحه یا حتی یک پاراگراف پیوسته تمرکز کنید. فکرتان به چیزهای بی‌ربط، از خاطرات کودکی تا اشیاء محیط درس خواندن‌تان مثل تابلویی که سال‌هاست بر دیوار آن مکان نصب شده یا فرشی که مدت‌هاست روی زمین پهن شده است، پرت شود!

در این مقاله به ذکر عواملی خواهیم پرداخت که به شرط عمل کردن به آن‌ها، تمرکزتان به طرز شگفت‌انگیزی بهبود خواهد یافت؛ با ما همراه باشید.

قبل از شروع مطالعه خود، بهتر است نکاتی را برای بالا بردن تمرکز قبل از شروع درس خواندن رعایت کنید. این موارد را می‌توانید در اینجا بخوانید.

این شرایط به طور مختصر عبارتند از :

  • داشتن یک محل مخصوص برای مطالعه
  • آماده کردن هر آن چیزی را که برای مطالعه نیاز دارید (مانند کتاب، کتاب کمک درسی، ماژیک هایلایتر، دفترچه یادداشت و …)
  • کنار گذاشتن وسایل الکترونیکی غیرضروری
  • پیش رفتن طبق یک برنامه دقیق و اصولی
  • در نظر گرفتن پاداش‌های کوچک به شرط انجام برنامه‌ای که در نظر گرفته‌اید.

پس از اینکه شرایط قبل از مطالعه را فراهم کردید و مشغول مطالعه شدید، برای جلوگیری از بروز حواس پرتی و متوقف کردن آن، از موارد زیر کمک بگیرید:

هنگام مطالعه تمرکز ندارید؟

جادوی نوشتن را دست کم نگیرید!

برگه یادداشتی کنار خود بگذارید تا هرگاه فکرتان مشغول مسئله‌ای شد آن کلمه، عبارت یا جمله را آنقدر روی همان برگه که بالای آن نوشته‌اید «الان مشغول درس خواندن هستم، بعداً به این مسائل فکر خواهم کرد» بنویسید تا از فکرتان خارج شود.

ممکن است دوست نداشته باشید متن خوانا باشد، مهم نیست آهن را به چه شکلی و به چه زبانی می‌نویسید، خوانا می‌نویسید یا ناخوانا، و … آنچه مهم است نوشتن است!

شاید عجیب به نظر برسد، اما برای خود من هم پیش آمده است که در پنج خط تنها یک کلمه که ذهنم را به خود مشغول کرده بود، نوشتم اما پس از نوشتن آخرین کلمه، حتی به صورت ارادی هم نمی‌توانستم هنگام درس خواندن به آن مسئله فکر کنم.

 

ادامه نوشته

نه به خواب، در هنگام مطالعه

روش رفع خواب آلودگی هنگام درس خواندن

می خوام تو این مقاله راجب موضوع شیرین خواب براتون صحبت کنم .

خواب یک فرایند کاملا طبیعیه که بدن هر فردی به اون نیاز داره . هر فرد در طول شبانه روز به ۶ تا ۸ ساعت خواب مفید نیاز داره . مطمئنا برا هر کدوم از ما این اتفاق حداقل یکبار هم که شده افتاده که موقع خوندن یک کتاب به یکباره تو یه خواب عمیق یا یه چرت چند دقیقه ای فرو می ریم . اصلا انگار ماده بیهوشی به آدم تزریق می کنن همین که کتاب رو باز میکنی و شروع میکنی به چرت زدن !!!!!!
نه به خواب، در هنگام مطالعه

 

این خواب ها دلایل متفاوتی دارن که در زیر یه تعداد از اونا رو نام می برم براتون :

  • خواب روز قبل به میزان کافی نبوده باشه .
  • اون کتاب یا مبحثی که تو اون لحظه دارین مطالعه می کنید .
  • حالت فیزیکی در هنگام مطالعه
  • ساعت مطالعه
  • و ……….

 

خب پس تا اینجا تا حدودی دلایل رو شناختیم اما حالا چیکار کنیم که از این اتفاق جلو گیری کنیم .

ادامه نوشته

جلوگیری از خستگی در حین کتاب خواندن

دلایل بی‌میلی و خواب‌آلودگی در حین مطالعه به سه عامل بازمی‌گردد:

  • وضعیت و حالت کتاب خواندن
  • زمان مطالعه
  • نوع کتابی که خوانده می‌شود

جلوگیری از خستگی در حین کتاب خواندن

اکثر ما برای مطالعه مناسب‌ترین و راحت‌ترین حالت را انتخاب می‌کنیم. این حالت باعث می‌شود  که اسید لاکتیک وارد خون و مایع بین سلولی شده و بدن خسته شود. (اسیدلاکتیک، مقدار زیادی از اکسیژن خون را جذب می‌کند.)

توصیه می‌کنیم به‌منظور جلوگیری از احساس کسالت و خواب‌آلودگی در حین مطالعه راهکارهای زیر را امتحان کنید:

  • حالت نشستن شما باید صاف باشد و از دراز کشیدن در حین مطالعه خودداری کنید؛ چرا که در چنین وضعیتی مغز باید همزمان دو کار مطالعه و درازکشیدن را انجام دهد. در ضمن برای مدت طولانی در شرایط ثابت قرار نگیرید؛ زیرا این موضوع نیز باعث احساس خواب آلودگی می‌شود. پس جای خود و وضعیت نشستن‌تان را تغییر دهید تا تمرکزتان بالا رود.
  • زمان مناسبی را برای مطالعه انتخاب کنید و اگر احساس خواب‌آلودگی دارید، قسمت‌های جالب کتاب را بخوانید. اگر انرژی دارید یک دوش کوتاه با آب متمایل به سرد بگیرید تا انرژی مغز شما افزایش یابد.

نکاتی که در بالا ذکر کردیم بیشتر برای مطالعه درسی است و به درد دانش‌آموزان می‌خورد. در ادامه نکاتی را برای جلوگیری از خواب آلودگی به هنگام مطالعه غیر درسی می‌آوریم:

  • در خواندن کتاب، استقامت داشته باشید. منظور از استقامت، لجاجت نیست؛ بلکه نوعی پشتکار است که ذوق شما را پرورش می‌دهد و شما را برای ادامه دادن مطالعه ترغیب می‌کند.
  • بهترین مکان را برای مطالعه انتخاب کنید؛ جایی را انتخاب کنید که به شما انرژی خوبی می‌دهد و آن فضا را بسیار دوست دارید.
  • تمام تمرکز خود را به کتابی که می‌خوانید اختصاص دهید؛ این کار باعث می‌شود موضوعات دیگر حواس شما را پرت نکند و شما از ادامه کتاب خواندن منصرف نشوید.
  • زمانی که خسته هستید، کتاب نخوانید؛ زیرا موجب خواب‌آلودگی شما می‌شود و نسبت به کتابی که می‌خوانید، بی‌انگیزه و بی‌علاقه می‌شوید.
  • اگر می‌خواهید حتماً مطالعه داشته باشید، کتابی را انتخاب کنید که آن را دوست دارید؛ به طوری که هیچ‌چیز  حتی خواب مانع شما برای خواندن نشود.
  •  میان مطالعه و سایر کارهای خود، تعادل به وجود آورید؛ به طوری که هم از خواندن خسته نشوید و هم تجربه و عمل را به بهره‌وری مطالعه خود بیفزایید.
  • برخی مسائل جسمی و روحی نیز می‌توانند تمرکز شما را به هم بزنند؛ مانند گرسنگی، تشنگی، بیماری، نگرانی و اضطراب. پس سعی کنید این مشکلات را قبل از شروع مطالعه برطرف کنید.